ટ્રમ્પના “બિનશરતી શરણાગતિ” પોસ્ટથી ઈઝરાયલ-ઈરાન યુદ્ધમાં યુદ્ધવિરામ અંગે અટકળોને વેગ મળ્યો છે. ગયા વર્ષે, આ જાહેરાતના છ દિવસ પછી સમાન યુદ્ધવિરામ થયો હતો. જો કે, વર્તમાન સંઘર્ષ ઘણો મોટો છે અને અનેક દેશોમાં ફેલાયો છે.
ગયા વર્ષે થયેલા 12 દિવસના યુદ્ધ દરમિયાન યુએસ પ્રમુખ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે “બિનશરતી શરણાગતિ” પોસ્ટ કરી હતી, જેના કારણે ઇઝરાયલ અને ઈરાન વચ્ચે માત્ર છ દિવસ પછી યુદ્ધવિરામ થયો હતો. શુક્રવારે ટ્રુથ સોશિયલ પર એક પોસ્ટમાં, ટ્રમ્પે લખ્યું, “ઇરાન સાથે બિનશરતી શરણાગતિ સિવાય કોઈ સોદો થશે નહીં!” ટ્રમ્પની પોસ્ટથી નવી અટકળો શરૂ થઈ છે કે યુદ્ધ છ દિવસ પછી સમાપ્ત થશે, અને શું આ યુદ્ધવિરામનો સંકેત છે.
ટ્રમ્પે પોસ્ટમાં આગળ લખ્યું, “તે પછી, અને એક મહાન અને સ્વીકાર્ય નેતાની ચૂંટણી પછી, અમે અને અમારા ઘણા અદ્ભુત અને ખૂબ જ બહાદુર સાથીઓ અને ભાગીદારો ઈરાનને વિનાશના આરેથી પાછું લાવવા માટે અથાક મહેનત કરીશું, તેને આર્થિક રીતે પહેલા કરતા વધુ મોટું, સારું અને મજબૂત બનાવીશું. ઈરાનનું ભવિષ્ય મહાન હશે. ઈરાનને ફરીથી મહાન બનાવો (MIGA!).”
પોસ્ટના 6 દિવસ પછી યુદ્ધવિરામ
૧૭ જૂન, ૨૦૨૫ ના રોજ, ટ્રમ્પે ઇઝરાયલ અને ઈરાન વચ્ચેના બાર દિવસના યુદ્ધ દરમિયાન આ જ માંગણી કરી હતી. છ દિવસ પછી, ૨૩ જૂનના રોજ, તેમણે યુદ્ધવિરામ કરારની જાહેરાત કરી. કતારે, અમેરિકા સાથે મળીને, આ યુદ્ધવિરામમાં મધ્યસ્થી કરી હતી. જો આ પેટર્ન ચાલુ રહે તો, ૧૨ માર્ચ સુધીમાં યુદ્ધવિરામની જાહેરાત થઈ શકે છે.
તાજેતરનું યુદ્ધ પાછલા યુદ્ધ કરતાં મોટું છે.
જોકે, બંને ઘટનાઓ વચ્ચે નોંધપાત્ર તફાવત છે. હાલનો સંઘર્ષ બાર દિવસના યુદ્ધ કરતાં ઘણો મોટો છે, જે એક ડઝનથી વધુ દેશોમાં ફેલાયેલો છે. તેણે ગલ્ફ ઊર્જા નિકાસમાં વિક્ષેપ પાડ્યો છે, ઘણા યુએસ સૈનિકો માર્યા ગયા છે, અને તેહરાન સુપ્રીમ લીડર આયાતુલ્લાહ અલી ખામેનીના મૃત્યુ પછી બદલો લેવા માંગે છે. અગાઉનો સંઘર્ષ ભૌગોલિક અને રાજકીય રીતે વધુ નિયંત્રિત હતો.
ઈરાન પણ આ વખતે યુદ્ધ રોકવામાં કોઈ રસ દાખવી રહ્યું નથી. રાષ્ટ્રપતિ મસૂદ પેઝેશ્કિયાને ઉદ્ધત સ્વર અપનાવતા કહ્યું કે મધ્યસ્થી કરનારા દેશોએ તેમનું દબાણ એવા લોકો પર કેન્દ્રિત કરવું જોઈએ જેમણે ઈરાની લોકોને ઓછો અંદાજ આપ્યો અને આગ સળગાવી.
શું આ વખતે ગલ્ફ દેશો મધ્યસ્થી માટે આગળ આવશે?
પછી પ્રશ્ન આવે છે કતારનો, જે ગયા યુદ્ધમાં મધ્યસ્થી હતો પરંતુ હાલમાં તે પોતાના સંકટનું સંચાલન કરી રહ્યો છે. રાસ લાફાન સુવિધા પર ઈરાની ડ્રોન હુમલા બાદ, તેણે LNG નિકાસ પર ફોર્સ મેજ્યોર જાહેર કર્યું. શું તે બેન્ડવિડ્થ જાળવી શકશે અને ફરીથી સમાન મધ્યસ્થી ભૂમિકા ભજવી શકશે કે નહીં તે એક ખુલ્લો પ્રશ્ન છે. 12 માર્ચ સુધી પાંચ દિવસ બાકી છે, પરંતુ કોઈ પણ ખુલ્લેઆમ યુદ્ધવિરામની હાકલ કરવા માટે આગળ આવી રહ્યું નથી.
