જમીન સંપાદન અને વળતરનો વિવાદ
કચ્છ જિલ્લાના ઐતિહાસિક ધોળાવીરા ગામમાં જમીન સંપાદન મામલે આર્કિયોલોજી સર્વે ઓફ ઈન્ડિયા (ASI) સામે લાંબા સમયથી વળતરનો વિવાદ ચાલી રહ્યો હતો. જમીન સંપાદન બાદ જમીન માલિકને યોગ્ય વળતર ન મળતાં વર્ષ 2023માં ભચાઉ કોર્ટમાં અરજી કરવામાં આવી હતી.
કોર્ટ સમક્ષ અપાયેલી ખાતરી
ભચાઉ કોર્ટમાં ચાલેલી સુનાવણી દરમિયાન ASIના અધિકારીઓએ નિર્ધારિત સમયમર્યાદામાં જમીન માલિકને વળતર ચૂકવવાની સ્પષ્ટ ખાતરી આપી હતી. આ ખાતરીના આધારે કોર્ટ દ્વારા મામલો આગળ ધપાવવામાં આવ્યો હતો.
વળતર ચૂકવણીમાં વિલંબ
કોર્ટને આપેલી ખાતરી છતાં ASI દ્વારા સમયસર વળતર ચૂકવવામાં આવ્યું ન હતું. લાંબા સમય સુધી ચુકવણી ન થતા જમીન માલિકે ફરી ન્યાય માટે હાઈકોર્ટનો દરવાજો ખખડાવ્યો.
હાઈકોર્ટમાં અરજી અને નામંજૂરી
વળતર ચૂકવણીમાં થયેલા વિલંબને યોગ્ય ઠેરવવા ASI તરફથી ગુજરાત હાઈકોર્ટમાં ‘કોન્ડોનેશન ઓફ ડીલે’ની અરજી કરવામાં આવી હતી. પરંતુ હાઈકોર્ટએ આ અરજી નામંજૂર કરી દીધી અને જણાવ્યું કે કોર્ટને અપાયેલી ખાતરીનું પાલન ન કરવું ગંભીર બાબત છે.
1 લાખ રૂપિયાનો દંડ
ASIની બેદરકારી અને કોર્ટના આદેશની અવગણનાને ધ્યાનમાં રાખીને ગુજરાત હાઈકોર્ટએ ASI પર 1 લાખ રૂપિયાનો દંડ ફટકાર્યો. કોર્ટએ સ્પષ્ટ સંદેશો આપ્યો કે સરકારી સંસ્થાઓ પણ કાનૂનથી ઉપર નથી.
ન્યાયિક વ્યવસ્થાનો કડક સંદેશ
હાઈકોર્ટના આ ચુકાદાથી જમીન સંપાદન મામલામાં સરકારી વિભાગોની જવાબદારી વધુ સ્પષ્ટ બની છે. સમયસર વળતર ચૂકવવું માત્ર કાનૂની ફરજ જ નહીં, પરંતુ નાગરિકોના અધિકારનું રક્ષણ પણ છે—એવો કડક સંદેશો આ ચુકાદા દ્વારા આપવામાં આવ્યો છે.
